Historia

...

Czterdzieści lat Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego

 

 

W 2011 roku upłynęło czterdzieści lat od założenia Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego.

Zebranie trzydziestu jeden członków-założycieli Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego odbyło się w Poznaniu 11 listopada 1971 roku. Wybrano na nim Tymczasowy Zarząd Główny i przyjęto projekt statutu Towarzystwa. Wskutek dalszych starań Zarządu uzyskano decyzję Urzędu Spraw Wewnętrznych Prezydium Rady Narodowej m. Poznania o »wpisaniu do rejestru stowarzyszeń i związków tut. Urzędu w dniu 25 maja 1972 r. stowarzyszenia p.n. "Polskie Towarzystwo Fitopatologiczne", pod Nr 230«.

Skład Tymczasowego Zarządu Głównego, podany w piśmie (L.dz. 13/72) skierowanym dnia 30.VIII.1972 r. do wymienionego Urzędu, był następujący:

»przewodniczący – prof. Karol Mańka, sekretarz – dr habil. Maria Gierczak, członkowie: prof. dr Józef Kochman (Warszawa), prof. dr Wanda Truszkowska (Wrocław), prof. dr Władysław Błaszczak (Poznań), doc. dr habil. Antoni Golenia (Poznań) i doc. dr Tadeusz Glaser (Poznań), wszyscy bezpartyjni. Wiek i miejsce pracy wymienionych osób przedstawia się następująco:

prof. dr Karol Mańka – 57 lat, WSR Poznań

prof. dr Józef Kochman – 67 lat, SGGW Warszawa

prof. dr Wanda Truszkowska – 53 lata, WSR Wrocław

prof. dr Władysław Błaszczak – 55 lat, WSR Poznań

dr habil. Maria Gierczak – 39 lat, WSR Poznań

doc. dr habil. Antoni Golenia – 50 lat, Instytut Ochrony Roślin w Poznaniu

doc. dr Tadeusz Glaser – 50 lat, WSR w Poznaniu«.

 

W tym czasie 169 osób zdeklarowało chęć zostania członkami Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego. Oficjalne ich przyjęcie nastąpiło podczas Walnego Zgromadzenia w Poznaniu 28 listopada 1972 roku.

Pierwszym powołanym do życia oddziałem Towarzystwa był Oddział we Wrocławiu, utworzony 19 lipca 1972 roku (20 członków). Następnie powstały oddziały w Poznaniu (55 członków), Warszawie (58 członków) i Krakowie (36 członków). Po powołaniu do życia Oddziałów w Olsztynie (1977), Lublinie (1978), Bydgoszczy (1978) oraz Szczecinie (1983) Polskie Towarzystwo Fitopatologiczne ma obecnie osiem oddziałów. Liczba członków Towarzystwa, wynosząca początkowo 169, po różnorodnych fluktuacjach wynosi obecnie około 300 osób.

 

Pierwsze Walne Zgromadzenie Członków Towarzystwa odbyło się, jak wspomniano, w Poznaniu 28 listopada 1972 roku. Pierwsze Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Członków Towarzystwa wraz z ogólnopolskim sympozjum naukowym "Zagadnienie odporności roślin na choroby" odbyło się w Krakowie 5-7 września 1974 roku. Potem kolejno nastąpiły:

II Zwyczajne Walne Zgromadzenie i sympozjum "Zwalczanie chorób roślin a środowisko" – Poznań, 22-24. 09. 1975,

III Zwyczajne Walne Zgromadzenie i sympozjum "Chemiczne metody ochrony roślin przed chorobami" – Skierniewice, 12-14. 09. 1978,

IV Zwyczajne Walne Zgromadzenie i sympozjum "Nowe kierunki w fitopatologii" – Lublin, 8-10. 09. 1981,

V Zwyczajne Walne Zgromadzenie i sympozjum "Systemy ochrony roślin przed chorobami" – Wrocław, 5-7. 09. 1984,

VI Zwyczajne Walne Zgromadzenie i sympozjum naukowe – Bydgoszcz, 16-18. 09. 1987,

VII Zwyczajne Walne Zgromadzenie i sympozjum "Niepatogeniczna mikoflora w patologii roślin" – Szczecin, 12-14. 09. 1990,

VIII Zwyczajne Walne Zgromadzenie i sympozjum "Biotyczne środowisko uprawne a zagrożenie chorobowe roślin" – Olsztyn, 7-9. 09. 1993,

IX Zwyczajne Walne Zgromadzenie i sympozjum "Nowe kierunki w fitopatologii" – Kraków, 11-13. 09. 1996,

X Zwyczajne Walne Zgromadzenie i sympozjum "Bioróżnorodność w fitopatologii europejskiej na przełomie wieków" – Poznań, 7-9. 09 .1999, 

XI Zwyczajne Walne Zgromadzenie i sympozjum „Fitopatologia polska w Europie” – Warszawa, 17-19. 09. 2002,

XII Zwyczajne Walne Zgromadzenie i sympozjum „Aktualne problemy w fitopatologii” – Lublin, 20-22. 09. 2005,

XIII Zwyczajne Walne Zgromadzenie i sympozjum „Choroby roślin na tle zmian klimatycznych” – Wrocław, 17-19. 09. 2008,

XIV Zwyczajne Walne Zgromadzenie i sympozjum „Zdrowe rośliny – zdrowi ludzie” – Bydgoszcz, 20-22. 09. 2011.

 

Z okazji 15-lecia istnienia Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego miało też miejsce Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie, które odbyło się w Zielonce koło Poznania (18-19. 09. 1986).

 

Od początku swego istnienia Towarzystwo zabiegało o posiadanie własnego czasopisma naukowego. Obiektywne trudności sprawiły, że początkowo trzeba było publikować prace z sympozjów w Zeszytach Problemowych Postępów Nauk Rolniczych z podtytułem Phytopathologia Polonica i kolejnym rzymskim numerem. W ten sposób wydano 10 tomów noszących numery Zeszytów 160, 198, 213, 230, 250, 275, 289, 301, 307, 374 (odpowiednio Phytopathologia Polonica I - X), po czym ukazały się dwa kolejne tomy Phytopathologia Polonica (XI i XII), wydane już przez Towarzystwo niezależnie. W 1991 roku Towarzystwo zaczęło wydawać w języku angielskim nowy półrocznik naukowy, stanowiący kontynuację tej samej inicjatywy wydawniczej pod tytułem Phytopathologia Polonica, a którego numeracja (arabskimi i rzymskimi liczbami) nawiązywała w latach 1991-1995 do wspomnianych wyżej Zeszytów Problemowych PNR. Od 1996 roku Phytopathologia Polonica miała pojedynczą numerację (tom 11 i dalsze), a od 2002 roku stała się kwartalnikiem. Od 2009 roku czasopismo nosi tytuł Phytopathologia – zgodnie z decyzją Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego podjętą w dniu 16 września 2008 roku. Czasopismo jest dostępne w wersji elektronicznej na stronie WWW Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego http://www.up.poznan.pl/ptfit/phytopathologia_pl.html

Czasopismo jest indeksowane w bazach danych: CAB ABSTRACTS I AGRO LIBREX.

 

Życie Towarzystwa toczyło się od początku także w sekcjach, które powoływano zależnie od potrzeb i inicjatywy Członków. Były to, razem z później powstałymi: Sekcja Historii Fitopatologii w Polsce, Sekcja Metodyczna, Sekcja Popularyzacji Fitopatologii, Sekcja Nazewnictwa Fitopatologicznego nazwana później Sekcją Nazewnictwa Chorób Roślin (i Dydaktyki), Sekcja Współpracy z Zagranicą, Sekcja Wirusologiczna, Sekcja Chorób Nasion, Sekcja Biologicznej Ochrony Roślin przed Chorobami, Sekcja Mikologii i Mikotoksyn, Sekcja Genetyki i Biochemii Patogenów Roślin, Sekcja Chorób Drzew Leśnych i Parkowych, Sekcja Nowych Patogenów i Chorób Roślin. Obecnie działa w Towarzystwie dziewięć sekcji (w układzie alfabetycznym):

Sekcja Bakteryjnych Chorób Roślin (przewodniczący: prof. dr hab. Piotr Sobiczewski)

Sekcja Biologicznej Ochrony Roślin przed Chorobami  (przewodniczący: prof. dr hab. Leszek Orlikowski, obecnie prof. dr hab. Czesław Sadowski),

Sekcja Chorób Roślin Drzewiastych (przewodniczący: prof. dr hab. Ryszard Siwecki, obecnie prof. dr hab. Zbigniew Sierota),

Sekcja Dydaktyki i Nazewnictwa (przewodniczący: prof. dr Wanda Truszkowska, prof. dr hab. Zbigniew Borecki, prof. dr hab. Tomasz Majewski, obecnie dr hab. Małgorzata Schollenberger, prof. SGGW),

Sekcja Genetyki i Biochemii Patogenów Roślin (przewodnicząca: prof. dr hab. Maria Rataj-Guranowska),

Sekcja Mikologii i Mikotoksyn (przewodniczący: prof. dr hab. Jerzy Chełkowski), 

Sekcja Nowych Patogenów i Chorób Roślin (przewodniczący: prof. dr hab. Leszek Orlikowski)

Sekcja Patologii Nasion (przewodniczące: dr Krystyna Grzelak, dr Elżbieta Zakrzewska, obecnie prof. dr hab. Krystyna Tylkowska),

Sekcja Wirusologiczna (przewodniczący: prof. dr hab. Selim Kryczyński, obecnie prof. dr hab. Marek Szyndel).

 

Działające w ramach Towarzystwa Sekcje oraz niektóre Oddziały zaznaczyły również swą aktywność publikacjami materiałów z organizowanych przez siebie konferencji, sympozjów, itp. Spośród pierwszych wydawnictw należy tu wspomnieć o książce "Twórcy polskiej fitopatologii" (1978) opracowanej głównie staraniem Sekcji Historycznej, a wydanej z okazji III Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia w Skierniewicach. Zawiera ona życiorysy "ojców fitopatologii polskiej" – Wincentego Siemaszki, Józefa Trzebińskiego, Ludwika Garbowskiego i Karola Zaleskiego. Warto też wymienić katalog bibliograficzny opracowany z inicjatywy prof. dr. hab. Józefa Gondka, a ujmujący publikacje fitopatologiczne zgromadzone na wystawie zorganizowanej w Bibliotece Głównej Akademii Rolniczej w Krakowie z okazji I Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Towarzystwa w 1974 roku. Do kolejnych dokonań publikacyjnych należy książka "Polskie nazwy chorób roślin uprawnych", zawierająca na 148 stronach ponad 1500 nazw chorób występujących na drzewach owocowych i roślinach jagodowych, roślinach warzywnych, ozdobnych, zbożach i trawach, trawach w uprawach trawnikowych, buraku i ziemniaku, roślinach przemysłowych oraz motylkowatych pastewnych. Jest to plon wieloletniej pracy Sekcji Nazewnictwa Chorób Roślin pod przewodnictwem najpierw prof. dr Wandy Truszkowskiej, a następnie prof. dr. hab. Zbigniewa Boreckiego. Wydanie to (1996) zawiera polskie nazwy infekcyjnych chorób roślin wraz z nazwami czynników sprawczych (grzybów, bakterii, wirusów, wiroidów oraz roślin kwiatowych), ułożone według grup roślin, a w ramach tych grup – według gatunków roślin. Kolejne wydania (w wersji elektronicznej) będą zawierały także polskie nazwy chorób drzew i krzewów leśnych oraz parkowych. Dzięki inicjatywie Zarządu Głównego PTFit różne ośrodki fitopatologiczne w kraju zaczęły opracowanie kolejnych pozycji z serii "Diagnostyka chorób roślin" (np. chorób roślin warzywnych oraz buraka i ziemniaka). Materiały wydawane jako pokłosie długich serii regularnie organizowanych konferencji (np. Sekcji Biologicznej Ochrony Roślin przed Chorobami) stanowią także swoiste serie wydawnicze.

Wydawnictwa Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego wymienione są na stronie internetowej http://www.up.poznan.pl/ptfit/wydawn.html

 

Najbardziej regularna praca Towarzystwa koncentruje się w Oddziałach, w ramach zebrań naukowych i fitopatologicznych spotkań terenowych. Podczas swego istnienia Towarzystwo zorganizowało ponad tysiąc takich zebrań. Niekiedy działalność ta przybierała szersze rozmiary, angażując zainteresowanie ogólnokrajowe lub nawet międzynarodowe. Tak np. we wrześniu 1994 roku Towarzystwo zorganizowało (z ramienia European Foundation for Plant Pathology) trzecią konferencję EFPP, która zgromadziła około 180 naukowców z Europy i spoza Europy, a jej pokłosie zostało wydane nakładem Towarzystwa jako książka pt. „Environmental Biotic Factors in Integrated Plant Disease Control, Proceedings of 3rd Conference of European Foundation for Plant Pathology, Poznań, Poland, September 5-9, 1994” (Poznań 1995, pod red. M. Mańki). Patronatem Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego objęta była też międzynarodowa konferencja naukowa na temat ospowatości śliwy European Meeting '04 on Plum Pox (Rogów, 1-4. 09. 2004), której pokłosie zawarte jest w Phytopathologia Polonica 36 (2005).

 

Działalność sekcji PTFit przybiera również szerszy charakter, dzięki organizowaniu międzynarodowych spotkań naukowych i publikowaniu materiałów w języku angielskim.

 

Sekcja Bakteryjnych Chorób Roślin była współorganizatorem krajowych oraz międzynarodowych spotkań naukowych, w tym międzynarodowych warsztatów naukowych Improvement and unification of plant disease diagnostics (30.08-01.09.2004), których pokłosie zawiera Phytopathologia Polonica 35 (2005) oraz międzynarodowej konferencji Biological and pro-ecological methods for control of diseases in orchards and small fruit plantations (29-31.08.2005), których plon zawiera Phytopathologia Polonica 39 (2006). Konferencje te odbyły się w Instytucie Sadownictwa i Kwiaciarstwa w Skierniewicach. W 2010 roku Przewodniczący i członkowie Sekcji byli organizatorami 12th Interantional Workshop on Fire Blight w Warszawie (16-20. 08. 2010, 129 uczestników z 32 krajów).

 

Sekcja Biologicznej Ochrony Roślin przed Chorobami zorganizowała czternaście konferencji (w tym dziewięć międzynarodowych), których materiały ukazują się w jednolitej szacie graficznej, z własnym logo. We współpracy z Instytutem Sadownictwa i Kwiaciarstwa zorganizowano w Skierniewicach:

1991 – I Konferencja – Wykorzystanie metod biologicznych w ochronie roślin przed chorobami,

1992 – II Konferencja – Zmianowanie a biologiczna ochrona roślin przed chorobami,

1992 – III Konferencja – Mikoryza endotroficzna a biologiczna ochrona roślin przed chorobami,

1993 – IV Konferencja – Grzyby ryzosferowe a zdrowotność roślin,

1994 – V Konferencja – Rola mikroorganizmów i niektórych roślin w ochronie upraw przed grzybami chorobotwórczymi,

1995 – VI Konferencja – Biological control of soil-borne and post-harvest pathogens,

1996 – VII Konferencja – Effectiveness of some microorganisms and plant extracts in the control of plant diseases,

1997 – VIII Konferencja – Trichoderma spp., other macroorganisms and plant extracts in plant disease control,

1998 – IX Konferencja – Biological agents and their effectiveness in the control of plant pathogens,

1999 – X Konferencja – Methods of estimation of biological control agents in the protection of plants against soil-borne and leaf pathogens,

2001 – XI Konferencja – Use of microorganisms and plant extracts in the control of plant diseases – results of the last 10-year-study,

2003 – XII Konferencja – Chitosan and other compounds in the control of plant diseases.

We współpracy z Akademią Rolniczą, potem Uniwersytetem Technologiczno-Przyrodniczym, w Bydgoszczy:

2006 – XIII Konferencja (Bydgoszcz) – New Achivements in Biological Control of Plant Diseases,

2009 – XIV Konferencja (Ciechocinek) – Nowe osiągnięcia w biologicznej ochronie roślin przed chorobami (New achievements in biological control of plant diseases).

 

Sekcja Chorób Roślin Drzewiastych, oprócz serii krajowych konferencji, współorganizowała też w następujące międzynarodowe konferencje:

2004 – Phythophthora spp. in nurseries and forest stands (Europejski Ośrodek Edukacji Ekologicznej w Jedlni k. Radomia),

2004 – Root and Butt Rots of Forest Trees – jedenasta międzynarodowa konferencja grupy badawczej IUFRO Working Party 7.02.01 (materiały konferencji w postaci książki “Root and Butt Rots of Forest Trees. Proceedings of the 11th International Conference on Root and Butt Rots, Poznań and Białowieża, Poland August 16-22, 2004” [red. M. Mańka i P. Łakomy] zostały wydane w 2005 roku i zawierają na 524 stronach prace uczestników z 22 krajów na pięciu kontynentach),

2005 – Possible limitation of dieback phenomena in broadleaved stands through silvicultural and protective measures (Puszczykowo k. Poznania) oraz

2008 – międzynarodowa konferencja Rola i znaczenie ektomikoryzy dla optymalnego wzrostu i rozwoju drzew leśnych – 10 lat realizacji programu wdrożenia polskiej technologii mikoryzacji sadzonek drzew leśnych w Lasach Państwowych (Jaszowiec i Rudy Raciborskie).

 

Sekcja Genetyki i Biochemii Patogenów Roślin zorganizowała, we współpracy z Instytutem Ochrony Roślin w Poznaniu konferencje poświęcone metodom przechowywania i konserwacji patogenów roślin oraz trzy cykle konferencji połączonych z warsztatami poświęconymi zagadnieniom zgodności wegetatywnej grzybów:

1997 – I Konferencja: Metody różnicowania, identyfikacji i przechowywania patogenów roślin,

2000 – II Konferencja i warsztaty: Test zgodności wegetatywnej – technika i zastosowanie do różnicowania Fusarium oxysporum (4 dni w kwietniu i 3 dni w październiku 2000),

2001 – III Konferencja i warsztaty: Test zgodności wegetatywnej – technika i zastosowanie do różnicowania Fusarium oxysporum

2008 – III Konferencja: Metody przechowywania i konserwacji patogenów roślin (podtemat: patogeniczność).

 

Sekcja Mikologii i Mikotoksyn zorganizowała, głównie we współpracy z Instytutem Genetyki Roślin PAN w Poznaniu, piętnaście konferencji i spotkań (w tym dwa międzynarodowe):

2001 – XI Konferencja – Grzyby mikroskopowe – badania genetyczne i molekularne nad patogenami roślin i ich metabolitami,

2002 – VII European Seminar – Fusarium – Mycotoxins, Taxonomy and Pathogenicity,

2002 – XII Conference – Workshop: Microscopic Fungi – Host Resistance Genes, Genetics and Molecular Research,

2002 – IV Krajowa Konferencja – Rośliny zbożowe – genetyczne podstawy hodowli odpornościowej,

2003 – V Krajowa Konferencja – Rośliny zbożowe – markery DNA dla roślin zbożowych i traw,

2003 – VI Krajowa Konferencja – Rośliny zbożowe – markery molekularne dla odporności, jakości i identyfikacji,

2004 – VII Krajowa Konferencja – Rośliny zbożowe – markery molekularne dla odporności, jakości i identyfikacji,

2005 – VIII Krajowa Konferencja – Rośliny zbożowe – markery molekularne dla odporności, jakości i identyfikacji,

2006 – IX Krajowa Konferencja Naukowa – Rośliny zbożowe – markery dla genów odporności,

2007 – XIV Konferencja Krajowa – Grzyby mikroskopowe i ich metabolity,

2008 – XV Krajowa Konferencja – Grzyby mikroskopowe i ich metabolity,

2009 – XVI Krajowa Konferencja – Grzyby mikroskopowe i ich metabolity,

2009 – Forum fuzariozy kłosów,

2010 – XVII Krajowa Konferencja – Grzyby mikroskopowe i ich metabolity,

2010 – Dyskusja panelowa – Wykorzystanie analiz DNA dla identyfikacji grzybów mikroskopowych.

 

Sekcja Nowych Patogenów i Chorób Roślin zorganizowała dwie ogólnopolskie konferencje w Skierniewicach (2008 i 2010).

 

Sekcja Patologii Nasion, po serii konferencji krajowych, również cyklicznie organizuje międzynarodowe konferencje:

2000 – International Seed Health Conference: Seed health as quality criterion (wspólnie z IHAR Radzików),

2003 – 2nd International Seed Health Conference: Healthy seed for healthy crop (wspólnie z Akademią Rolniczą im. Augusta Cieszkowskiego w Poznaniu),

2006 – 3rd International Seed Health Conference: Microorganisms on seeds – harmfulness and control (wspólnie z Akademią Rolniczą w Bydgoszczy) oraz

2009 – 4th International Seed Health Conference: Seed – source of infection (wspólnie z Uniwersytetem Przyrodniczym we Wrocławiu).

 

Sekcja Wirusologiczna organizuje co roku sympozja naukowe poświęcone wirusowym chorobom roślin. Sympozja, których do 2010 roku włącznie odbyło się piętnaście, organizowane są wspólnie z naukowymi konferencjami „Grupy Roboczej Wirusów Roślin” działającej przy Komitecie Ochrony Roślin Polskiej Akademii Nauk.

 

Polskie Towarzystwo Fitopatologiczne nadaje swym zasłużonym członkom godność Członka Honorowego, przyznawaną uchwałą Walnego Zgromadzenia Członków. Członkami honorowymi zostali:

prof. zw. dr hab. Aniela Kozłowska – 5 września 1974 roku,

prof. zw. dr. hab. Józef Kochman – 5 września 1974 roku,

prof. zw. dr Wanda Truszkowska – 16 września 1987 roku,

prof. dr Józef Gondek – 8 września 1981 roku,

prof. zw. dr hab. Zbigniew Borecki – 12 września 1990 roku,

prof. zw. dr Karol Henryk Mańka – 12 września 1991 roku,

prof. zw. dr hab. Barbara Łacicowa – 11 września 1996 roku,

prof. dr hab. Janina Mikołajska – 7 września1999 roku, 

prof. dr hab. Zofia Pokacka – 7 września1999 roku, 

prof. dr hab. Tadeusz Madej – 17 września 2002 roku,

prof. dr hab. Stanisław Sadowski – 20 września 2005 roku,

prof. dr hab. Hanna Zarzycka – 20 września 2005 roku,

prof. dr hab. Zofia Fiedorow – 17 września 2008 roku.

Zarząd Główny przedstawi XIV Zwyczajnemu Walnemu Zgromadzeniu w Bydgoszczy (20 września 2011 roku) wnioski o nadanie godności członka honorowego Panu prof. dr. hab. Selimowi Kryczyńskiemu i Panu prof. dr. hab. Janowi Kućmierzowi.

Biogramy i listy publikacji członków honorowych są zamieszczane w dedykowanych im – z okazji jubileuszów pracy naukowej – tomach czasopisma Phytopathologia Polonica oraz Phytopathologia.

 

Od 2008 roku Towarzystwo nadaje także odznaki honorowe. Według pierwszych słów Regulaminu: »"Odznaka Honorowa Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego" jest odznaką ustanowioną przez Zarząd Główny Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego 16 września 2008 roku, w celu wyróżnienia osób szczególnie zasłużonych dla rozwoju i upowszechniania nauki o chorobach roślin oraz dla działalności Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego«.

 

Od 1973 Polskie Towarzystwo Fitopatologiczne jest członkiem International Society for Plant Pathology, a od 1990 roku – członkiem-założycielem European Foundation for Plant Pathology. Wspomniana wyżej trzecia konferencja EFPP we wrześniu 1994 roku w Poznaniu wiązała się z polską prezydencją European Foundation for Plant Pathology. Dwadzieścia lat po tej konferencji – w 2014 roku – nasze Towarzystwo będzie organizowało kolejną, jedenastą konferencję EFPP – tym razem w Krakowie. Konferencja ta, zwyczajem praktykowanym przez towarzystwa fitopatologiczne organizujące kolejne konferencje EFPP, będzie połączona z XV Zwyczajnym Walnym Zgromadzeniem Członków PTFit.

 

 

 

Małgorzata Mańka

 

 

Literatura

 

Mańka K., Mańka M., 1996. 25-lecie Polskiego Towarzystwa Fitopatologicznego. W: Nowe kierunki w fitopatologii. Materiały z Sympozjum Kraków 11-13 września 1996. Red. Kowalski S. i Kowalik M. Polskie Towarzystwo Fitopatologiczne oraz Katedra Ochrony Roślin i Katedra Fitopatologii Leśnej Akademii Rolniczej w Krakowie, Kraków, 13-20.